Grožđe je jedno od najukusnijih i najhranljivijih namirnica koje možete priuštiti. Može se jesti u svežem ili suvom obliku, ali su cenjeni i proizvodi koji nastaju njegovom preradom i koji zadržavaju lekovita svojstva kao što su vino, sok, džem, sirće, ekstrakt i ulje semena grožđa.
Počevši od najstarijih civilizacija pa sve do danas, grožđe se najviše upotrebljava i gaji zbog proizvodnje vina (oko 70% ukupne proizvodnje), dok se manji deo koristi za ishranu u svežem i suvom obliku. Postoje razni varijeteti grožđa koji se razlikuju po boji i sadržaju nutrijenata, kao što su zeleno, crveno, crno i žuto grožđe.
Nutritivne karakterstike grožđa
Grožđe u zavisnosti od varijeteta sadrži više ili manje fitonutrijenata, jedinjenja koja ga čine izuzetno lekovitim. U fitonutrijetne spadaju fenoli, polifenoli, rezveratrol i karotenoidi. Fitonutrijenti su jedinjenja sa velikim brojem lekovitih dejstva i nastaju najčešće složenim metabolizmom u biljkama. Ljudima čija se ishrana bazira na unosu većih količina biljaka i biljnih proizvoda ova jedinjenja pružaju veliku potporu i omogućavaju normalan život.
Grožđe je bogat izvor vitamina K, vitamina C, vitamina B kompleksa i bakra, osim toga sadrži rastvoljiva i nerastvorljiva vlakna koja omogućavaju očuvanje zdravlja digestivnog trakta.
![](https://www.pancevac-online.rs/wp-content/uploads/2023/10/groz-300x200.jpg)
Najveća koncetracija minerala, vitamina i drugih nutrijenata nalazi se u kori i semenu grožđa i većina efekata na zdravlje dokazana je upravo korišćenjem ektrakta iz semena. Središnji deo grožđa ne sadrži više od 6% antioksidanata kao što je rezveratrol.
Antioksidativna aktivnost
Najveći deo polifenola u grožđu su flavonoidi, poznato je da ova jedinjenja osvaruju snažnu antioksidativnu aktivnost kod ljudi. Antioksidansi efikasno smanjuju štetna dejstva slobodnih radikala koji nastaju tokom oksidativnog stresa. Slobodni radikali kradu elektrone drugim jedinjenjima u ćeliji, to remeti njihovu strukturu i funkciju i može biti uzrok velikog broja bolesti.
Od jedinjenja visokom antioksidativnom aktivnošću u grožđu spadaju i vitamin C, mangan, beta-karoten, kvercetin, lutein, likopen i rezveratrol. Za rezveratrol postoje oprečni podaci, iako je dokazano da ostvaruje snažnu antioksidativnu aktivnost in vitro, određene studije su pokazale da tokom procesa varenja gubi tu funkciju.
Uticaj grožđa na kardiovaskularni sistem
Postoji više razloga zašto je grožđe dobro za očuvanje vašeg srca i krvnih sudova. Zahvaljujući visokom sadržaju kalijuma može uticati na smanjenje povišenog krvnog pritiska. Povećanim unosom kalijuma povećava se eliminacija natrijuma i vode što smanjuje cirkulatorni volumen i utiče na smanjenje krvnog pritiska. Smanjen unos kalijuma u ishrani povezan je sa povećanim rizikom od hipertenzije, srčanih bolesti i nastanka infarkta miokarda.
![](https://www.pancevac-online.rs/wp-content/uploads/2023/10/grozdje-4-300x228.jpg)
Još jedan efekat je smanjenje apsorpcije holesterola iz hrane. Na taj način grožđe utiče na lipidni status i sprečava nastanak arteroskleroze. Pokazano je da Mediteranska ishrana koja je bogata rezveratrolom efikasno utiče na smanjenje holesterola.
Može uticati na regulaciju nivoa šećera
Grožđe sadrži oko 20 grama prostih ugljenih hidrata u jednoj šolji što može zabrinuti osobe koje imaju problem sa regulacijom nivoa glukoze u krvi. Ipak, pokazano je da grožđe ima nizak glikemijski indeks. Niska vrednost glikemijskog indeksa (53) znači da se nivo glukoze u krvi postepeno povećava što omogućava dobru regulaciju njegove koncetracije. Osim navedenog, pokazano je da grožđe sadrži jedinjenja koja smanjuju nivo šećera u krvi.
Za rezveratrol je pokazano da povećava upotrebu glukoze iz tako što smanjuje insulinsku rezistenciju i povećava broj receptora za glukozu na velikom broju ćelija. Osim nabrojanih efekata grožđe utiče i na poboljšanje memorije, pažnje i raspoloženja, čuva organizam od bakterijskih, virusnih i gljivičnih infekcija, usporava starenje i produžava životni vek.
JAČAJU KOSTI, SMANJUJU APETIT, LEČE ORGANIZAM: Evo koje koštunjavo voće je dobro za šta
(Pančevac/Stil)